Rusya ve Irak'ta büyük pazar kaybı yaşayan Türk çimento sektörünün kurtarıcısı Suriye oldu. Geçtiğimiz yıl 1.5 milyon ton çimento ihraç edilen Suriye, bir numaralı ihracat pazarı haline geldi. Suriye'nin kuzeyine satılan çimentonun kimler tarafından kullanıldığı ise bilinmiyor.

Tüccarlar aracılığıyla Kilis üzerinden çimentoların ihraç edildiğini söyleyen Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Sektörler Konseyi Çimento ve Toprak Ürünleri Sektör Kurulu Başkanı Ali Özinönü, çimentoyu IŞİD (Irak ve Şam İslam Devleti), ÖSO (Özgür Suriye Ordusu) veya Kürtlerin mi kullandığını bilmediklerini belirtti.
Çimentonun nakit para karşılığı satıldığını ifade eden Özinönü, “Çimento Suriye'nin kuzeyine gidiyor, güneyine gitmiyor. Esad hükümeti değil, kuzeydekiler bir yandan yıkılan yerleri tamir ediyorlar. IŞİD'in olduğu yere doğrudan gitmiyor ama belki onlara da veriyorlardır. Daha çok Türkiye'deki tüccarla muhatap oluyoruz. Parayı yatıran Türk oluyor. Malı alıp götürüp orada satıyor. Bankacılık ilişkileri temiz olmadığı için nakit çalışılıyor. Kilis'in karşısından normal gümrük kapısından geçiyor” dedi.

IRAK PAZARINI İRAN KAPTI

Irak'ın geçtiğimiz günlerde aldığı çimento ithalatını yasaklama kararını da değerlendiren Özinönü, şöyle konuştu:
“Irak bizim 2005-2006 yıllarında 5 milyon ton çimento sattığımız yerdi. Ondan sonra 1.5 milyon tona kadar düştü. Son 2-3 yılda da 500 bin tonlara kadar geriledi. İç savaş olsun, kendi ekonomik problemleri olsun bizi sıkıntıya soktu. Ayrıca bizim yerimizi orada İran aldı. Şimdi İran 6 milyon ton civarında satıyor. Irak'ın çimento ithalatına getirdiği yasak bizden çok İran'ı etkileyecek. İran'ın etkilenmesi de beni rahatsız ediyor. Çünkü bir yandan İran'a olan ambargolar da kalktı. İran malı Türkiye'yi zorlamaya başlayabilir. Arayışa girecekler başka yerlere satmaya çalışacaklar.”

Rusya pazarının da düşürülen uçak sonrası yaşanan kriz nedeniyle kapandığını anlatan Özinönü, “Rusya'ya artık ihracatımız yok. Bizim için önemli bir pazardı. Yılda yaklaşık 750 bin ton mal gidiyordu. Şimdi ise sıfır… Irak ve Rusya'da yaklaşık 1.5 milyon tonluk bir kaybımız olacak. Bunu telafi etmemiz lazım. Amerika canlı şu anda. Güney Amerika'ya gidiyor. Afrika'nın batısında canlanma var. Libya'da ortam yeniden düzeliyor. Özellikle Libya'nın doğusunda olumlu gelişme var” diye konuştu.

ŞU AN YATIRIM DOĞRU DEĞİL

Türkiye'nin toplam çimento üretim kapasitesinin 100 milyon ton, iç tüketiminin ise 65 milyon ton olduğunu kaydeden Ali Özinönü, yeni çimento fabrikası yatırımlarının yanlış olduğunu söyledi. Özinönü, şöyle dedi:

“Atıl kalan kapasitemiz 35 milyon ton ve bunun 11 milyonu ihraç ediliyor. 24 milyon satılamayan bir mal var. Buna karşılık da yeni yatırımlar var ve devlet bu yeni yatırımlara maalesef teşvik veriyor. Bakmıyor ki burada ne kadar talep ve ihtiyaç var? Stratejisi yok. Bu sektör, Türkiye'nin enerjisini en çok harcayan sektör. Toplam enerjinin yüzde 4'ünü çimento sektörü tüketiyor. Enerji dışa bağımlı. Kârlılık neredeyse yok. Bu fabrikaların 24 saat çalışması lazım. Stokta mal kalmasın diye ihraç etmeye çalışıyorsunuz. Bu yüzden ihracat yapmak için fabrika kurmak akıl kârı değil.”